“`html
Inleiding: waarom bezienswaardigheden in Pirna de moeite waard is
Pirna ligt als een verborgen parel ingeklemd tussen Dresden en het Nationaal Park Sächsische Schweiz, aan de oevers van de Elbe. Wie deze compacte stad in het district Sächsische Schweiz-Osterzgebirge bezoekt, ontdekt een van de best bewaarde Renaissance-binnensteden van heel Saksen – en dat zonder de drukte van naburig Dresden. De Altstadt van Pirna telde ooit tot de mooiste steden van Duitsland en de schilder Bernardo Bellotto, bekend als Canaletto, vereeuwigde haar panorama in de 18e eeuw op meesterlijke doeken die nu in de Gemäldegalerie Alte Meister in Dresden hangen.
In 2026 is Pirna meer dan ooit een ideale uitvalsbasis voor wie zowel cultuur als natuur zoekt. Het stadssilhouet wordt gedomineerd door de Festung Sonnenstein hoog op de rots, terwijl beneden de smalle straatjes van de Altstadt uitnodigen tot wandelen langs vakwerkhuizen, sierlijke portalen en kleurrijke gevels uit de 15e en 16e eeuw. Het marktplein geldt als een van de fraaiste Renaissance-marktplaatsen in Saksen. Pirna is compact genoeg om in één dag te verkennen, maar rijk genoeg om twee nachten te rechtvaardigen.
De Altstadt en de Marktplatz: hart van Pirna
De Marktplatz van Pirna is het absolute middelpunt van de stad en vormt het beginpunt van elke stadswandeling. Het plein is omzoomd door fraaie Renaissance- en Barokgevels die grotendeels onbeschadigd de Tweede Wereldoorlog overleefden – een zeldzaamheid in dit deel van Duitsland. Bijzonder indrukwekkend is het Rathaus aan de westzijde van het plein, een laat-gotisch bouwwerk uit de 15e eeuw met een markante toren en een sierlijk portaal dat in 1525 in Renaissancestijl werd verbouwd.
Schuin tegenover het Rathaus staat het Canaletto-Haus op de Dohnaische Straße 9, het pand van waaruit Bellotto in 1753 zijn befaamde stadsgezichten van Pirna schilderde. Een bronzen plaquette markeert de exacte plek. Wie de schilderijen naast het huidige stadsgezicht houdt, is verbaasd hoe weinig er veranderd is in ruim 270 jaar. Rondom de Marktplatz bevinden zich ook diverse gezellige cafés en restaurants. Probeer een koffie bij Café Markt of een lunch bij Goldener Löwe, een klassieke Saksische keuken met uitstekende Sauerbraten.
Slenter daarna door de Kirchgasse en de Schössergasse richting de Stadtkirche. De zijstraatjes staan vol met historische panden waarvan de boogportalen en erkers prachtig gerestaureerd zijn. Op de Barbiergasse 5 bevindt zich het zogeheten Barbierbastei-fragment, een stukje middeleeuwse stadsmuur dat geïntegreerd is in een woonblok – een onverwacht historisch detail. Kaarten voor zelfgeleide stadswandelingen zijn gratis verkrijgbaar bij het Tourismusbüro Pirna op de Marktplatz 7, open dagelijks van 9.00 tot 17.00 uur.
Stadtkirche St. Marien en de Festung Sonnenstein
De Stadtkirche St. Marien aan de Kirchplatz is het architectonische hoogtepunt van de Pirnaer Altstadt. De laat-gotische hallenerk, gebouwd tussen 1502 en 1546, heeft een bijzonder bewaard gebleven interieur met polychrome gewelfschilderingen uit de 16e eeuw, een laat-gotisch koorgestoelte en een monumentaal orgel. Elke zaterdag om 11.30 uur is er een gratis orgelconcert (duurt ca. 30 minuten) – een absolute aanrader. Toegang tot de kerk is gratis; een bijdrage van €2,00 per persoon wordt op prijs gesteld. De torenklim (€3,50 per persoon, geopend van mei t/m oktober) beloont bezoekers met een panorama over de daken van de Altstadt en de Elbe-vallei.
Aanraders
Hoog boven de stad troont de Festung Sonnenstein, bereikbaar via een steile weg of via de Schlosstreppe – een historische traptoegang van ruim 200 treden. De vesting dateert in haar huidige vorm uit de 16e en 17e eeuw en heeft een turbulente geschiedenis: het diende als gevangenis, werkhuis en later als psychiatrische inrichting, en speelde een duistere rol als vroeg T4-vernietigingscentrum tijdens het nazi-tijdperk. Een sobere maar indrukwekkende Gedenkstätte Pirna-Sonnenstein herdenkt de meer dan 15.000 slachtoffers die hier tussen 1940 en 1941 werden omgebracht. Het herdenkingscentrum (Schlosspark 11, ingang gratis) is geopend van dinsdag t/m zondag, 10.00–18.00 uur. De omliggende tuinen van het Sonnenstein bieden tegelijkertijd een rustige plek met weids uitzicht over de Elbe en het Elbsandsteingebirge.
Musea, galerijen en dagtochten vanuit Pirna
Het Stadtmuseum Pirna op de Klosterhof 2 is ondergebracht in een voormalig dominicanerklooster uit de 13e eeuw en biedt een boeiend overzicht van de stadsgeschiedenis, van de middeleeuwse handelsnederzetting tot de industrialisatie van de 19e eeuw. Bijzonder is de collectie Canaletto-reproducties en historische stadsmaquettes. Openingstijden: di t/m zo 10.00–17.00 uur; entree €5,00 volwassenen, €3,00 kinderen en jongeren. De binnenplaats van het klooster is vrij toegankelijk en een ideale plek voor een rustige lunchpauze.
Op loopafstand van het centrum, aan de Elbkai, bevindt zich de aanlegplaats van de Sächsische Dampfschiffahrt, de oudste vloot stoomschepen ter wereld. Van april tot oktober vertrekken hier historische raderstoomschepen richting Dresden (ca. 2 uur) en naar de kloven van de Sächsische Schweiz richting Schmilka (ca. 3,5 uur). Een retourticket naar Dresden kost circa €28,00 per persoon en combineert vervoer met een uniek Elbpanorama.
Pirna is tevens hét vertrekpunt voor dagtrips naar het Nationaal Park Sächsische Schweiz. De beroemde Bastei-rotsformaties liggen op slechts 20 kilometer; de Basteibrücke, hoog boven de Elbe, is een van de meest fotogenieke plekken van Saksen. Per bus (lijn 253 vanaf Busbahnhof Pirna) ben je er in circa 30 minuten. Wandelliefhebbers starten vanuit Pirna ook de Malerweg, een gemarkeerde wandelroute van 112 kilometer door het rotslandschap die kunstenaars zoals Caspar David Friedrich inspireerde.
Praktische informatie voor je bezoek aan Pirna
Bereikbaarheid: Pirna ligt op de S-Bahn-lijn S1 tussen Dresden Hauptbahnhof en Bad Schandau. De trein rijdt elk half uur; reistijd vanuit Dresden ca. 25 minuten (€5,20 enkele reis met het Sachsen-ticket al voordeliger). Per auto volg je de B172 langs de Elbe of de A17 (afrit Pirna). Parkeren: gratis parkeren aan de Elbkai (Bahnhofstraße) en betaald parkeren in de Parkhaus Am Markt (€1,50/uur).
Beste reistijd: Pirna is het hele jaar bezienswaardig. Mei en juni bieden aangenaam wandelweer en bloeiende Elbe-oevers. Juli en augustus zijn drukker maar ideaal voor de stoomschepen. November t/m januari is rustig; de kerstmarkt op de Marktplatz (eind november–23 december) trekt jaarlijks veel bezoekers met zijn authentieke sfeer en lokale producten.
Veelgestelde vragen over bezienswaardigheden in Pirna
Hoeveel tijd heb je nodig voor een bezoek aan Pirna?
Een halve dag is voldoende om de Altstadt, de Marktplatz en de Stadtkirche St. Marien te verkennen. Wil je ook de Festung Sonnenstein, het Stadtmuseum en een tocht per stoomschip meepakken, plan dan een volledige dag of overnacht ter plaatse. Pirna werkt ook uitstekend als tweedaagse uitvalsbasis voor de Sächsische Schweiz.
Is Pirna geschikt als dagtrip vanuit Dresden?
Absoluut. De S-Bahn S1 verbindt Dresden Hauptbahnhof met Pirna in circa 25 minuten en rijdt elk half uur. Je kunt ook de historische Elbdampfer nemen: heen per stoomschip (ca. 2 uur), terug met de S-Bahn. Dat geeft een gevarieerde en memorabele dag.
Wat is de Gedenkstätte Pirna-Sonnenstein en moet ik die bezoeken?
De Gedenkstätte op het Sonnenstein-terrein herdenkt de slachtoffers van het T4-euthanasie-programma, waarbij meer dan 15.000 mensen werden vermoord tussen 1940 en 1941. Het is een sober en waardig herdenkingscentrum met documentatie en persoonlijke verhalen. Toegang is gratis. Het bezoek duurt gemiddeld 60–90 minuten en is indrukwekkend voor volwassenen; minder geschikt voor jonge kinderen.
Welke lokale gerechten moet je proberen in Pirna?
Pirna ligt midden in Saksen, dus klassiekers als Sauerbraten met rode kool, Dresdner Eierschecke (een romige kwarktaart) en Sächsische Kartoffelsuppe staan op de meeste menukaarten. Restaurant Deutsches Haus op de Niedere Burgstraße 1 en Goldener Löwe aan de Marktplatz serveren authentieke Saksische keuken tegen redelijke prijzen (hoofdgerecht €12–18).
Is Pirna ook leuk voor kinderen?
Zeker. Kinderen zijn dol op de historische raderstoomschepen van de Sächsische Dampfschiffahrt. De torenklim van de Stadtkirche St. Marien is avontuurlijk, en de rotsformaties van de Bastei (op 20 km) zijn een belevenis. Het Stadtmuseum heeft een kindvriendelijke opstelling met interactieve elementen. Parkeren aan de Elbkai biedt bovendien directe toegang tot een brede, veilige kade langs de Elbe, ideaal voor een fietstocht of picknick.
Informatie bijgewerkt in maart 2026.
“`
